Image files scanned in by Sean Crist
<kurisuto@unagi.cis.upenn.edu>
http://www.ling.upenn.edu/~kurisuto/germanic/oi_sweet_about.html
OCRed and reformatted for Project Gutenberg by Ben Crowder <www.blankslate.net>
http://www.blankslate.net/lang/etexts.php
Note: This etext is encoded in UTF-8 (Unicode). If it looks garbled to you, that's why. :)
The want of a short and easy introduction to the study of Icelandic has been felt for a long time--in fact, from the very beginning of that study in England. The Icelandic Reader, edited by Messrs. Vigfusson and Powell, in the Clarendon Press Series, is a most valuable book, which ought to be in the hands of every student; but it still leaves room for an elementary primer. As the engagements of the editors of the Reader would have made it impossible for them to undertake such a work for some years to come, they raised no objections to my proposal to undertake it myself. Meanwhile, I found the task was a more formidable one than I had anticipated, and accordingly, before definitely committing myself to it, I made one final attempt to induce Messrs. Vigfusson and Powell to take it off my hands; but they very kindly encouraged me to proceed with it; and as I myself thought that an Icelandic primer, on the lines of my Anglo-Saxon one, might perhaps be the means of inducing some students of Old English to take up Icelandic as well, I determined to go on.
In the spelling I have not thought it necessary to adhere strictly to that adopted in the Reader, for the editors have themselves deviated from it in their Corpus Poeticum Boreale, in the way of separating ǫ from ö, etc. My own principle has been to deviate as little as possible from the traditional spelling followed in normalized texts. There is, indeed, no practical gain for the beginner in writing tīme for tīmi, discarding ð, etc., although these changes certainly bring us nearer the oldest MSS., and cannot be dispensed with in scientific works. The essential thing for the beginner is to have regular forms presented to him, to the exclusion, as far as possible, of isolated archaisms, and to have the defective distinctions of the MSS. supplemented by diacritics. I have not hesitated to substitute (¯) for (´) as the mark of length; the latter ought in my opinion to be used exclusively--in Icelandic as well as in Old English and Old Irish--to represent the actual accents of the MSS.
In the grammar I have to acknowledge my great obligations to Noreen's Altisländische Grammatik, which is by far the best Icelandic grammar that has yet appeared--at least from that narrow point of view which ignores syntax, and concentrates itself on phonology and inflections.
The texts are intended to be as easy, interesting, and representative as possible. With such a language, and such a master of it as Snorri to choose from, this combination is not difficult to realise. The beginner is indeed to be envied who makes his first acquaintance with the splendid mythological tales of the North, told in an absolutely perfect style. As the death of Olaf Tryggvason is given in the Reader only from the longer recension of the Heimskringla, I have been able to give the shorter text, which is admirably suited for the purposes of this book. The story of Auðun is not only a beautiful one in itself, but, together with the preceding piece, gives a vivid idea of the Norse ideal of the kingly character, which was the foundation of their whole political system. As the Reader does not include poetry (except incidentally), I have added one of the finest of the Eddaic poems, which is at the same time freest from obscurity and corruption--the song of Thor's quest of his hammer.
In the glossary I have ventured to deviate from the very inconvenient Scandinavian arrangement, which puts þ, æ, œ, right at the end of the alphabet.
I have to acknowledge the great help I have had in preparing the texts and the glossary from Wimmer's Oldnordisk Læsebog, which I consider to be, on the whole, the best reading-book that exists in any language. So excellent is Wimmer's selection of texts, that it was impossible for me to do otherwise than follow him in nearly every case.
In conclusion, it is almost superfluous to say that this book makes no pretension to originality of any kind. If it contributes towards restoring to Englishmen that precious heritage--the old language and literature of Iceland--which our miserably narrow scheme of education has hitherto defrauded them of, it will have fulfilled its purpose.
HENRY SWEET
London,
February, 1886
| I. | Thor |
| II. | Thor and Utgarðaloki |
| III. | Balder |
| IV. | Death of Balder |
| V. | Hēðinn and Hǫgni |
| VI. | Death of Olaf Tryggvason |
| VII. | Auðun |
| VIII. | Þrymskviða |
1. This book deals with Old Icelandic in its classical period, between 1200 and 1350.
[Footnote 1: Note that the longs of ę, ö are written æ, œ, respectively.]
| a | as in | mann (G.) | halda (hold) |
| ā | " | father | rāð (advice) |
| e | " | été (F.) | gekk (went) |
| ē2 | . . . | lēt (let pret.) | |
| ę | " | men | męnn (men) |
[Footnote 2: Where no keyword is given for a long vowel, its sound is that of the corresponding short vowel lengthened.]
| æ | as in | there | sær (sea) |
| i | " | fini (F.) | mikill (great) |
| ī | . . . | lītill (little) | |
| o | " | beau (F.) | orð (word) |
| ō | . . . | tōk (look) | |
| ǫ | " | not | hǫnd (hand) |
| ö | " | peu (F.) | kömr (comes) |
| œ | . . . | fœra (bring) | |
| ǫ̈ | " | peur (F.) | gǫ̈ra (make) |
| u | " | sou (F.) | upp (up) |
| ū | . . . | hūs (house) | |
| y | " | tu (F.) | systir (sister) |
| ȳ | . . . | lȳsa (shine) | |
| au | " | haus (G.) | lauss (loose) |
| ei | = | ę + i | bein (bone) |
| ey | = | ę + y | leysa (loosen) |
Note that several of the vowels go in pairs of close and open, thus:
| close: | e | ē | o | ō | ö | œ |
| open: | ę | æ | ǫ | - | ǫ̈ | - |
11. The g was always sounded in the combination ng, as in single, not as in singer.
14. p in pt probably had the sound of f: lopt (air).
15. r was always a strong point trill, as in Scotch.
17. v (which was sometimes written u and w) had the sound of E. w: vel (well), hǫggva (hew).
18. z had the sound of ts: bęztr (best).
20. The stress (accent) is always on the first syllable.
[Footnote 3: Many of the i's which appear in derivative and inflectional syllables are late weakenings of a and other vowels, as in bani (death) = Old English bana; these do not cause mutation.]
a (ǫ) ... ę :-- mann (man acc.), męnn (men); hǫnd (hand), hęndr (hands).
ā ... æ :-- māl (speech), mæla (speak).
e (ja, jǫ) ... i :-- verðr (worth), virða (estimate).
u (o) ... y :-- fullr (full), fylla (to fill); lopt (air), lypta (lift).
ū ... ȳ :-- brūn (eyebrow), pl. brȳnn.
o ... ö :-- koma (to come), kömr (comes).
ō ... œ :-- fōr (went), fœra (bring).
au ... ey :-- lauss (loose), leysa (loosen).
jū (jō) ... ȳ :-- sjūkr (sick), sȳki (sickness); ljōsta (strike), lȳstr (strikes).
24. There is also a u-mutation, caused by a following u, which has often been dropped:
a ... ǫ :-- dagr (day) dat. pl. dǫgum; land (land) pl. lǫnd.
25. Unaccented ǫ becomes u, as in sumur pl. of sumar (summer), kǫlluðu (they called), infin. kalla.
[Footnote 4: Cp. German erde.]
27. By gradation the vowels are related as follows:--
a ... ō :-- fara (go) pret. fōr, whence by mut. fœra (bring).
e (i, ja) ... a ... u (o) :-- bresta (burst), prt. brast, prt. pl. brustu, ptc. prt. brostinn; finna (find), fundinn (found ptc.), fundr (meeting).
e ... a ... ā ... o :-- stela (steal), prt. stal, prt. pl. stālu, ptc. prt. stolinn.
e ... a ... ā ... e :-- gefa (give), gaf (he gave), gāfu (they gave), gefinn (given), gjǫf (gift), u-fracture of gef-, gæfa (luck) mut. of gāf-.
ī ... ei ... i :-- skīna (shine), skein (he shone), skinu (they shone). sōl-skin (sunshine).
jū (jō) ... au ... u ... o :-- ljūga (tell a lie), prt. laug, prt. pl. lugu, ptc. prt. loginn. lygi (lie sbst.) mut. of lug-. skjōta (shoot), skjōtr (swift), skotinn (shot ptc.), skot (shot subst.).
28. All final vowels are long in accented syllables: þā (then), nū (now).
Final r is often assimilated to a preceding cons.
[Footnote 5: Subject, of course, to the assimilations described above.]
41. The declensions are most conveniently distinguished by the acc. plur.
| Singular | Plural | |
| Nom. | fisk-r (fish) | fisk-ar |
| Acc. | fisk | fisk-a |
| Dat. | fisk-i | fisk-um |
| Gen. | fisk-s | fisk-a |
45. Some nouns add v before vowels: sær (sea), gen. sævar.
46. The dat. sometimes drops the i: sæ (sea), Þōr. dagr (day) mutates its vowel in the dat. dęgi.
47. Nouns in -ir keep the i in the sing., and drop it in the plur.:
| Singular | Plural | |
| Nom. | hęlli-r (cave) | hęll-ar |
| Acc. | hęlli | hęll-a |
| Dat. | hęlli | hęll-um |
| Gen. | hęlli-s | hęll-a |
48. So also a number of proper names, such as Skrȳmir, Þōrir.
| Singular | Plural | |
| Nom. | stað-r (place) | stað-ir |
| Acc. | stað | stað-i |
| Dat. | stað | stǫð-um |
| Gen. | stað-ar | stað-a |
49. So also gripr (precious thing), salr (hall).
50. gęstr (guest) takes -i in the dat. sg., and -s in the gen. sg.
| Singular | Plural | |
| Nom. | skjǫld-r (shield) | skild-ir |
| Acc. | skjǫld | skjǫld-u |
| Dat. | skild-i | skjǫld-um |
| Gen. | skjald-ar | skjald-a |
| Singular | Plural | |
| Nom. | fōt-r (foot) | fœt-r |
| Acc. | fōt | fœt-r |
| Dat. | fœt-i | fōt-um |
| Gen. | fōt-ar | fōt-a |
| Singular | Plural | |
| Nom. | faðir (father) | fęðr |
| Acc. | fǫður | fęðr |
| Dat. | fǫður | fęðrum |
| Gen. | fǫður | fęðra |
54. So also brōðir (brother), pl. brœðr.
| Singular | Plural | |
| Nom. | bōndi (yeoman) | bœndr |
| Acc. | bōnda | bœndr |
| Dat. | bōnda | bōndum |
| Gen. | bōnda | bōnda |
56. So also frœndi (kinsman), pl. frœndr.
| Singular | Plural | |
| Nom. | skip (ship) | skip |
| Acc. | skip | skip |
| Dat. | skip-i | skip-um |
| Gen. | skip-s | skip-a |
57. So also orð (word), land (land) pl. lǫnd, sumar (summer) pl. sumur (§ 25).
59. fē (money) is contracted: gen. fjār, dat. fē.
| Singular | Plural | |
| Nom. | kvæði (poem) | kvæði |
| Acc. | kvæði | kvæði |
| Dat. | kvæði | kvæðum |
| Gen. | kvæði-s | kvæða |
| Singular | Plural | |
| Nom. | gjǫf (gift) | gjaf-ar |
| Acc. | gjǫf | gjaf-ar |
| Dat. | gjǫf | gjǫf-um |
| Gen. | gjaf-ar | gjaf-a |
61. So also mǫn (mane), gjǫrð (girdle), ār (oar).
62. ā (river) contracts: ā, ā, ā, ār; ār, ār, ām, ā.
| Singular | Plural | |
| Nom. | heið-r (heath) | heið-ar |
| Acc. | heið-i | heið-ar |
| Dat. | heið-i | heið-um |
| Gen. | heið-ar | heið-a |
| Singular | Plural | |
| Nom. | tīð | tīð-ir |
| Acc. | tīð | tīð-ir |
| Dat. | tīð | tīð-um |
| Gen. | tīð-ar | tīð-a |
| Singular | Plural | |
| Nom. | bōk (book) | bœk-r |
| Acc. | bōk | bœk-r |
| Dat. | bōk | bōk-um |
| Gen. | bōk-ar | bōk-a |
69. So also nātt (night) pl. nætr, bōt (compensation) pl. bœtr, tǫnn (tooth) gen. tannar pl. tęnnr.
70. hǫnd (hand) pl. hęndr has dat. sg. hęndi.
71. kȳr (cow) has acc. kū, pl. kȳr.
72. brūn (eyebrow) assimilates the r of the pl.: brȳnn.
| Singular | Plural | |
| Nom. | mōðir (mother) | mœðr |
| Acc. | mōður | mœðr |
| Dat. | mōður | mœðrum |
| Gen. | mōður | mœðra |
73. So also dōttir (daughter) pl. dœtr; systir (sister) pl. systr.
| Singular | Plural | |
| Nom. | bog-i (bow) | bog-ar |
| Acc. | bog-a | bog-a |
| Dat. | bog-a | bog-um |
| Gen. | bog-a | bog-a |
74. So also māni (moon), fēlagi (companion).
75. hǫfðingi (chief) and some others insert j in inflection: hǫfðingja, hǫfðingjar, hǫfðingjum.
76. lē (scythe) is contracted; its gen. sg. is ljā.
78. herra (lord) is indeclinable in the sg.
| Singular | Plural | |
| Nom. | hjart-a (heart) | hjǫrt-u |
| Acc. | hjart-a | hjǫrt-u |
| Dat. | hjart-a | hjǫrt-um |
| Gen. | hjart-a | hjart-na |
| Singular | Plural | |
| Nom. | tung-a (tongue) | tung-ur |
| Acc. | tung-u | tung-ur |
| Dat. | tung-u | tung-um |
| Gen. | tung-u | tung-na |
80. So also stjarna (star) pl. stjǫrnur, kirkja (church), gen. plurals stjarna, kirkna.
| Sg. Nom. | ęlli (old age) |
| Acc. | ęlli |
| Dat. | ęlli |
| Gen. | ęlli |
81. So also glęði (joy) and many abstract nouns.
82. lygi (falsehood) has pl. lygar; so also gǫ̈rsimi (precious thing).
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | ung-r (young) | ung-t | ung |
| Acc. | ung-an | ung-t | ung-a |
| Dat. | ung-um | ung-u | ung-ri |
| Gen. | ung-s | ung-s | ung-rar |
| Pl. Nom. | ung-ir | ung | ung-ar |
| Acc. | ung-a | ung | ung-ar |
| Dat. | ung-um | ung-um | ung-um |
| Gen. | ung-ra | ung-ra | ung-ra |
84. So also fagr (fair), fem. fǫgr, neut. fagrt.
85. Some insert j before a and u: nȳr (new), nȳjum, nȳjan.
86. Some insert v before a vowel: hār (high), hāvan, dökkr (dark), dökkvir, kykr (alive), kykvir.
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | mikill (great) | mikit | mikil |
| Acc. | mikinn | mikit | mikla |
| Dat. | miklum | miklu | mikilli |
| Gen. | mikils | mikils | mikillar |
| Pl. Nom. | miklir | mikil | miklar |
| Acc. | mikla | mikil | miklar |
| Dat. | miklum | miklum | miklum |
| Gen. | mikilla | mikilla | mikilla |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | annarr (other) | annat | ǫnnur |
| Acc. | annan | annat | aðra |
| Dat. | ǫðrum | ǫðru | annarri |
| Gen. | annars | annars | annarrar |
| Pl. Nom. | aðrir | ǫnnur | aðrar |
| Acc. | aðra | ǫnnur | aðrar |
| Dat. | ǫðrum | ǫðrum | ǫðrum |
| Gen. | annarra | annarra | annarra |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | ung-i | ung-a | ung-a |
| Acc. | ung-a | ung-a | ung-u |
| Dat. | ung-a | ung-a | ung-u |
| Gen. | ung-a | ung-a | ung-u |
| Pl. Nom. | ung-u | ung-u | ung-u |
| Acc. | ung-u | ung-u | ung-u |
| Dat. | ung-u | ung-u | ung-u |
| Gen. | ung-u | ung-u | ung-u |
92. So also fagri, hāvi, mikli, etc.
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | yngri (younger) | yngra | yngri |
| Acc. | yngra | yngra | yngri |
| Dat. | yngra | yngra | yngri |
| Gen. | yngra | yngra | yngri |
| Pl. Nom. | yngri | yngri | yngri |
| Acc. | yngri | yngri | yngri |
| Dat. | yngrum | yngrum | yngrum |
| Gen. | yngri | yngri | yngri |
96. The following are irregular:
| gamall (old) | ęllri | ęlztr |
| gōðr (good) | bętri | bęztr |
| illr (bad) | vęrri | vęrstr |
| lītill (little) | minni | minstr |
| margr (many) | fleiri | flestr |
| mikill (great) | meiri | mestr |
| Cardinal | Ordinal | |
| 1. | einn (one) | fyrstr (first) |
| 2. | tveir | annarr |
| 3. | þrīr | þriði |
| 4. | fjōrir | fjōrði |
| 5. | fimm | fimmti |
| 6. | sex | sētti |
| 7. | sjau | sjaundi |
| 8. | ātta | ātti |
| 9. | nīu | nīundi |
| 10. | tīu | tīundi |
| 11. | ellifu | ellifti |
| 12. | tōlf | tōlfti |
| 13. | þrettān | þrettāndi |
| 14. | fjōrtān | |
| 15. | fimmtān | |
| 16. | sextān | |
| 17. | sjautān | |
| 18. | ātjān | |
| 19. | nītjān | |
| 20. | tuttugu | |
| 21. | einn ok tuttugu, etc. | |
| 30. | þrīr tigir, etc. | |
| 100. | tīu tigir | |
| 110. | ellifu tigir | |
| 120. | hundrað | |
| 1200. | þūsund |
einn is declined like other adjectives:--
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Nom. | einn | eitt | ein |
| Acc. | einn | eitt | eina |
| Dat. | einum | einu | einni |
| Gen. | eins | eins | einnar |
It also has a pl. einir, einar, ein; gen. einna, etc. in the sense of 'some.'
The next three show various irregularities.
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Nom. | tveir | tvau | tvær |
| Acc. | tvā | tvau | tvær |
| Dat. | tveim | tveim | tveim |
| Gen. | tvęggja | tvęggja | tvęggja |
Similarly bāðir (both):
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Nom. | bāðir | bæði | bāðar |
| Acc. | bāða | bæði | bāðar |
| Dat. | bāðum | bāðum | bāðum |
| Gen. | bęggja | bęggja | bęggja |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Nom. | þrīr | þrjū | þrjār |
| Acc. | þrjā | þrjū | þrjār |
| Dat. | þrim | þrim | þrim |
| Gen. | þriggja | þriggja | þriggja |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Nom. | fjōrir | fjogur | fjōrar |
| Acc. | fjōra | fjogur | fjōrar |
| Dat. | fjōrum | fjōrum | fjōrum |
| Gen. | fjogurra | fjogurra | fjogurra |
105. þūsund is a strong ir-feminine: tvær þūsundir (2400).
106. hundrað and þūsund are rarely = 100 and 1000.
| Sg. Nom. | ek (I) | þū (thou) | -- |
| Acc. | mik | þik | sik (oneself) |
| Dat. | mēr | þēr | sēr |
| Gen. | mīn | þīn | sīn |
| Dual. Nom. | vit | it | -- |
| Acc. | okkr | ykkr | sik |
| Dat. | okkr | ykkr | sēr |
| Gen. | okkar | ykkar | sīn |
| Pl. Nom. | vēr (we) | þēr (ye) | -- |
| Acc. | oss | yðr | sik (oneselves) |
| Dat. | oss | yðr | sēr |
| Gen. | vār | yðar | sīn |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | hann (he) | þat (it) | hon (she) |
| Acc. | hann | þat | hana |
| Dat. | honum | þvī | hęnni |
| Gen. | hans | þess | hęnnar |
| Pl. Nom. | þeir (they) | þau | þær |
| Acc. | þā | þau | þær |
| Dat. | þeim | þeim | þeim |
| Gen. | þeira | þeira | þeira |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | minn (my) | mitt | mīn |
| Acc. | minn | mitt | mīna |
| Dat. | mīnum | mīnu | minni |
| Gen. | mīns | mīns | minnar |
| Pl. Nom. | mīnir | mīn | mīnar |
| Acc. | mīna | mīn | mīnar |
| Dat. | mīnum | mīnum | mīnum |
| Gen. | minna | minna | minna |
110. So also þinn (thy), sinn (his, etc., reflexive).
111. vārr, vārt, vār (our) is regular: acc. masc. vārn, masc. plur. vārir, vāra, vārum, vārra, etc.
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | yðarr (your) | yðart | yður |
| Acc. | yðarn | yðart | yðra |
| Dat. | yðrum | yðru | yðarri |
| Gen. | yðars | yðars | yðarrar |
| Pl. Nom. | yðrir | yður | yðrar |
| Acc. | yðra | yður | yðrar |
| Dat. | yðrum | yðrum | yðrum |
| Gen. | yðarra | yðarra | yðarra |
112. So also okkarr (our two) and ykkarr (your two).
113. hans (his), þess (its), hęnnar (her), and þeira (their) are indeclinable.
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | sā (that) | þat | sū |
| Acc. | þann | þat | þā |
| Dat. | þeim | þvī | þeiri |
| Gen. | þess | þess | þeirar |
| Pl. Nom. | þeir | þau | þær |
| Acc. | þā | þau | þær |
| Dat. | þeim | þeim | þeim |
| Gen. | þeira | þeira | þeira |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | þessi (this) | þetta | þessi |
| Acc. | þenna | þetta | þessa |
| Dat. | þessum | þessu | þessi |
| Gen. | þessa | þessa | þessar |
| Pl. Nom. | þessir | þessi | þessar |
| Acc. | þessa | þessi | þessar |
| Dat. | þessum | þessum | þessum |
| Gen. | þessa | þessa | þessa |
The prefixed definite article is declined thus:
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | inn | it | in |
| Acc. | inn | it | ina |
| Dat. | inum | inu | inni |
| Gen. | ins | ins | innar |
| Pl. Nom. | inir | in | inar |
| Acc. | ina | in | inar |
| Dat. | inum | inum | inum |
| Gen. | inna | inna | inna |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | fiskr-inn | skip-it | gjǫf-in |
| Acc. | fisk-inn | skip-it | gjǫf-ina |
| Dat. | fiski-num | skipi-nu | gjǫf-inni |
| Gen. | fisks-ins | skips-ins | gjafar-innar |
| Pl. Nom. | fiskar-nir | skip-in | gjafar-nar |
| Acc. | fiska-na | skip-in | gjafar-nar |
| Dat. | fisku-num | skipu-num | gjǫfu-num |
| Gen. | fiska-nna | skipa-nna | gjafa-nna |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | bogi-nn | auga-t | tunga-n |
| Acc. | boga-nn | auga-t | tungu-na |
| Dat. | boga-num | auga-nu | tungu-nni |
| Gen. | boga-ns | auga-ns | tungu-nnar |
| Pl. Nom. | bogar-nir | augu-n | tungur-nar |
| Acc. | boga-na | augu-n | tungur-nar |
| Dat. | bogu-num | augu-num | tungnu-num |
| Gen. | boga-nna | augna-nna | tungna-nna |
120. The neut. hvat has gen. hvess, dat. hvī, which last is chiefly used as an adverb = 'why.'
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | hvārr (which of two) | hvārt | hvār |
| Acc. | hvārn | hvārt | hvāra |
| Dat. | hvārum | hvāru | hvārri |
| Gen. | hvārs | hvārs | hvārrar |
| Pl. Nom. | hvārir | hvār | hvārar |
| Acc. | hvāra | hvār | hvārar |
| Dat. | hvārum | hvārum | hvārum |
| Gen. | hvārra | hvārra | hvārra |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | hvęrr (which, who) | hvęrt | hvęr |
| Acc. | hvęrn | hvęrt | hvęrja |
| Dat. | hvęrjum | hvęrju | hvęrri |
| Gen. | hvęrs | hvęrs | hvęrrar |
| Pl. Nom. | hvęrir | hvęr | hvęrjar |
| Acc. | hvęrja | hvęr | hvęrjar |
| Dat. | hvęrjum | hvęrjum | hvęrjum |
| Gen. | hvęrra | hvęrra | hvęrra |
124. sumr (some) is declined like an ordinary adjective.
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | nakkvarr (some) | nakkvat | nǫkkur |
| Acc. | nakkvarn | nakkvat | nakkvara |
| Dat. | nǫkkurum | nǫkkuru | nakkvarri |
| Gen. | nakkvars | nakkvars | nakkvarrar |
| Pl. Nom. | nakkvarir | nǫkkur | nakkvarar |
| Acc. | nakkvara | nǫkkur | nakkvarar |
| Dat. | nǫkkurum | nǫkkurum | nǫkkurum |
| Gen. | nakkvarra | nakkvarra | nakkvarra |
| Masc. | Neut. | Fem. | |
| Sg. Nom. | engi (none, no) | ekki | engi |
| Acc. | engan | ekki | enga |
| Dat. | engum | engu | engri |
| Gen. | engis | engis | engrar |
| Pl. Nom. | engir | engi | engar |
| Acc. | enga | engi | engar |
| Dat. | engum | engum | engum |
| Gen. | engra | engra | engra |
129. The ð of the 2 pl. is dropt before þit (ye two) and þēr (ye): gefi þēr, gāfu þit.
| Indicative | Subjunctive | ||
| Present sg. 1. | gef | gef-a | |
| 2. | gef-r | gef-ir | |
| 3. | gef-r | gef-i | |
| pl. 1. | gef-um | gef-im | |
| 2. | gef-ið | gef-ið | |
| 3. | gef-a | gef-i | |
| Preterite sg. 1. | gaf | gæf-a | |
| 2. | gaf-t | gæf-ir | |
| 3. | gaf | gæf-i | |
| pl. 1. | gāf-um | gæf-im | |
| 2. | gāf-uð | gæf-ið | |
| 3. | gāf-u | gæf-i | |
Imperative sg. 2 gef; pl. 1 gef-um, 2 gef-ið.
Participle pres. gef-andi; pret. gef-inn.
Infin. gefa.
| Indicative | Subjunctive | ||
| Present sg. 1. | gef-umk | gef-umk | |
| 2. | gef-sk | gef-isk | |
| 3. | gef-sk | gef-isk | |
| pl. 1. | gef-umk | gef-imk | |
| 2. | gef-izk | gef-izk | |
| 3. | gef-ask | gef-isk | |
| Preterite sg. 1. | gāf-umk | gæf-umk | |
| 2. | gaf-zk | gæf-isk | |
| 3. | gaf-sk | gæf-isk | |
| pl. 1. | gāf-umk | gæf-imk | |
| 2. | gāf-uzk | gæf-izk | |
| 3. | gāf-usk | gæf-isk | |
Impers. sg. 2 gef-sk; pl. 1 gef-umk, 2 gef-izk.
Partic. pres. gef-andisk; pret. gef-izk neut.
Infin. gef-ask.
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| falla (fall) | fęllr | fell | fellu | fallinn |
| lāta (let) | lætr | lēt | lētu | lātinn |
| rāða (advise) | ræðr | rēð | rēðu | rāðinn |
| heita (call) | heitr | hēt | hētu | heitinn |
| halda (hold) | hęldr | helt | heldu | haldinn |
| ganga (go) | gęngr | gekk | gengu | gęnginn |
| fā (get) | fær | fekk | fengu | fęnginn |
| -------------------------- | ||||
| auka (increase) | eykr | jōk | jōku | aukinn |
| būa (dwell) | bȳr | bjō | bjoggu | būinn |
| hǫggva (hew) | hǫggr | hjō | hjoggu | hǫggvinn |
| hlaupa (leap) | hleypr | hljōp | hljōpu | hlaupinn |
138. The following have weak preterites in r:
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| grōa (grow) | grœr | gröri | gröru | grōinn |
| rōa (row) | rœr | röri | röru | rōinn |
| snūa (twist) | snȳr | snöri | snöru | snūinn |
139. heita in the passive sense of 'to be named, called' has a weak present: ek heiti, þū heitir.
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| fara (go) | fęrr | fōr | fōru | farinn |
| grafa (dig) | gręfr | grōf | grōfu | grafinn |
| hlaða (load) | hlęðr | hlōð | hlōðu | hlaðinn |
| vaxa (grow) | vęx | ōx | ōxu | vaxinn |
| standa (stand) | stęndr | stōð | stōðu | staðinn |
| aka (drive) | ękr | ōk | ōku | ękinn |
| taka (take) | tękr | tōk | tōku | tękinn |
| draga (draw) | dręgr | drō | drōgu | dręginn |
| flā (flay) | flær | flō | flōgu | flęginn |
| slā (strike) | slær | slō | slōgu | slęginn |
141. The following have weak presents:
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| hęfja (lift) | hęfr | hōf | hōfu | hafinn |
| deyja (die) | deyr | dō | dō | dāinn |
| hlæja (laugh) | hlær | hlō | hlōgu | hlęginn |
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| bresta (burst) | brestr | brast | brustu | brostinn |
| hverfa (turn) | hverfr | hvarf | hurfu | horfinn |
| svelga (swallow) | svelgr | svalg | sulgu | sōlginn |
| verða (become) | verðr | varð | urðu | orðinn |
| skjālfa (shake) | skelfr | skalf | skulfu | skolfinn |
| drekka (drink) | drekkr | drakk | drukku | drukkinn |
| finna (find) | finnr | fann | fundu | fundinn |
| vinna (win) | vinnr | vann | unnu | unninn |
| binda (bind) | bindr | batt | bundu | bundinn |
| springa (spring) | springr | sprakk | sprungu | sprunginn |
| stinga (pierce) | stingr | stakk | stungu | stunginn |
| bregða (pull) | bregðr | brā | brugðu | brugðinn |
| sökkva (sink) | sökkr | sǫkk | sukku | sokkinn |
| stökkva (spring) | stökkr | stǫkk | stukku | stokkinn |
143. The following have weak presents (which makes however no difference in their conjugation):
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| bręnna (burn) | bręnnr | brann | brunnu | brunninn |
| ręnna (run) | ręnnr | rann | runnu | runninn |
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| bera (carry) | berr | bar | bāru | borinn |
| nema (take) | nemr | nam | nāmu | numinn |
| fela (hide) | felr | fal | fālu | fōlginn |
| koma (come) | kömr | kom | kvāmu | kominn |
| sofa (sleep) | söfr | svaf | svāfu | sofinn |
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| drepa (kill) | drepr | drap | drāpu | drepinn |
| gefa (give) | gefr | gaf | gāfu | gefinn |
| kveða (say) | kveðr | kvað | kvāðu | kveðinn |
| meta (estimate) | metr | mat | mātu | metinn |
| reka (drive) | rekr | rak | rāku | rekinn |
| eta (eat) | etr | āt | ātu | etinn |
| sjā (see) | sēr6 | sā | sā7 | sēnn |
[Footnote 6: sē, sēr, sēr; sjām, sēð, sjā. Subj. sē, sēr, sē; sēm, sēð, sē.]
[Footnote 7: sām, sāið, sā.]
146. The following have weak presents:--
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| biðja (ash) | biðr | bað | bāðu | beðinn |
| sitja (sit) | sitr | sat | sātu | setinn |
| liggja (lie) | liggr | lā | lāgum | leginn |
| þiggja (receive) | þiggr | þā | þāgu | þeginn |
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| bīta (bite) | bītr | beit | bitu | bitinn |
| drīfa (drive) | drīfr | dreif | drifu | drifinn |
| grīpa (grasp) | grīpr | greip | gripu | gripinn |
| līða (go) | līðr | leið | liðu | liðinn |
| līta (look) | lītr | leit | litu | litinn |
| rīða (ride) | rīðr | reið | riðu | riðinn |
| sīga (sink) | sīgr | seig | sigu | siginn |
| slīta (tear) | slītr | sleit | slitu | slitinn |
| stīga (advance) | stīgr | steig | stigu | stiginn |
| bīða (wait) | bīðr | beið | biðu | beiðnn |
148. The following has a weak present:
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| vīkja (move) | vīkr | veik | viku | vikinn |
| Infin. | Third Pres. | Prt. Sing. | Prt. Pl. | Ptc. Prt. |
| bjōða (offer) | bȳðr | bauð | buðu | boðinn |
| brjōta (break) | brȳtr | braut | brutu | brotinn |
| fljōta (float) | flȳtr | flaut | flutu | flotinn |
| hljōta (receive) | hlȳtr | hlaut | hlutu | hlotinn |
| kjōsa (choose) | kȳss | kaus | kusum | kosinn |
| njōta (enjoy) | nȳtr | naut | nutu | notinn |
| skjōta (shoot) | skȳtr | skaut | skutu | skotinn |
| drjūpa (drop) | drȳpr | draup | drupu | dropinn |
| ljūga (tell lies) | lȳgr | laug | lugu | loginn |
| lūka (close) | lȳkr | lauk | luku | lokinn |
| lūta (bend) | lȳtr | laut | lutu | lotinn |
| fljūga (fly) | flȳgr | flō | flugu | floginn |
| Indicative | Subjunctive | ||
| Present sg. 1. | heyr-i | heyr-a | |
| 2. | heyr-ir | heyr-ir | |
| 3. | heyr-ir | heyr-i | |
| pl. 1. | heyr-um | heyr-im | |
| 2. | heyr-ið | heyr-ið | |
| 3. | heyr-a | heyr-i | |
| Preterite sg. 1. | heyr-ða | heyr-ða | |
| 2. | heyr-ðir | heyr-ðir | |
| 3. | heyr-ði | heyr-ði | |
| pl. 1. | heyr-ðum | heyr-ðim | |
| 2. | heyr-ðuð | heyr-ðið | |
| 3. | heyr-ðu | heyr-ði | |
Imper. sg. 1. heyr; pl. 1. heyr-um, 2. heyr-ið.
Partic. pres. heyr-andi; pret. heyr-ðr.
Infin. heyr-a.
| Indicative | Subjunctive | ||
| Present sg. 1. | heyr-umk | heyr-umk | |
| 2. | heyr-isk | heyr-isk | |
| 3. | heyr-isk | heyr-isk | |
| pl. 1. | heyr-umk | heyr-imk | |
| 2. | heyr-izk | heyr-izk | |
| 3. | heyr-ask | heyr-isk | |
| Preterite sg. 1. | heyr-ðumk | heyr-ðumk | |
| 2. | heyr-ðisk | heyr-ðisk | |
| 3. | heyr-ðisk | heyr-ðisk | |
| pl. 1. | heyr-ðumk | heyr-ðimk | |
| 2. | heyr-ðuzk | heyr-ðizk | |
| 3. | heyr-ðusk | heyr-ðisk | |
Imper. sg. 2. heyr-sk; pl. 1. heyr-umk, 2. heyr-izk.
Partic. pres. heyr-andisk; pret. heyr-zk neut.
Infin. heyr-ask.
153. -ðð becomes dd: leiða (lead), leidda.
155. After nd and pt it is dropped: sęnda (send), sęnda, sęndr; lypta (lift), lypta.
| bęrja (strike) | barða | barðr |
| lęggja (lay) | lagða | lag(i)ðr |
| tęlja (tell) | talða | tal(i)ðr |
| vękja (wake) | vakða | vakðr |
| flytja (remove) | flutta | fluttr |
| dȳja (shake) | dūða | dūðr |
158. The following keep the mutated vowel throughout:
| sęlja (sell) | sęlda | sęldr |
| sętja (set) | sętta | sęttr |
159. The following are irregular:
| sœkja (seek) | sōtta | sōttr |
| þykkja (seem) | þōtta | þōttr |
Subj. pret. sœtta, þœtta.
160. The following has an adj. for its partic. pret.:
| gǫ̈ra (make) | gǫ̈rða | gǫ̈rr |
| lifa (live) | lifi | lifða | lifat |
| una (be contented) | uni | unða | unat |
| skorta (be wanting) | skorti | skorta | skort |
| þola (endure) | þoli | þolða | þolat |
| þora (dare) | þori | þorða | þorat |
| nā (attain) | nāi | nāða | nāðr, nāit |
162. The following show mutation:
| sęgja (say) | sęgi | sagða | sagðr |
| þęgja (be silent) | þęgi | þagða | þagat |
| hafa (have) | hęfi | hafða | hafðr |
| kaupa (buy) | kaupi | keypta | keyptr |
163. The present indic. of the first three is as follows:
| Sing. 1. | hęfi | sęgi | þęgi |
| 2, 3. | hęfir | sęgir | þęgir |
| Plur. 1. | hǫfum | sęgjum | þęgjum |
| 2. | hafið | sęgið | þęgið |
| 3. | hafa | sęgja | þęgja |
| Indicative | Subjunctive | ||
| Present sg. 1. | kall-a | kall-a | |
| 2. | kall-ar | kall-ir | |
| 3. | kall-ar | kall-i | |
| pl. 1. | kǫll-um | kall-im | |
| 2. | kall-ið | kall-ið | |
| 3. | kall-a | kall-i | |
| Preterite sg. 1. | kall-aða | kall-aða | |
| 2. | kall-aðir | kall-aðir | |
| 3. | kall-aði | kall-aði | |
| pl. 1. | kǫll-uðum | kall-aðim | |
| 2. | kǫll-uðuð | kall-aðið | |
| 3. | kǫll-uðu | kall-aði | |
Imper. sing. 2. kall-a; plur. 1. kǫll-um, 2. kall-ið.
Partic. pres. kall-andi; pret. kallaðr (neut. kallat).
Infin. kalla.
| Indicative | Subjunctive | ||
| Present sg. 1. | kǫll-umk | kǫll-umk | |
| 2. | kall-ask | kall-isk | |
| 3. | kall-ask | kall-isk | |
| pl. 1. | kǫll-umk | kall-imk | |
| 2. | kall-izk | kall-izk | |
| 3. | kall-ask | kall-isk | |
| Preterite sg. 1. | kǫll-uðumk | kǫll-uðumk | |
| 2. | kall-aðisk | kall-aðisk | |
| 3. | kall-aðisk | kall-aðisk | |
| pl. 1. | kǫll-uðumk | kall-aðimk | |
| 2. | kǫll-uðuzk | kall-aðizk | |
| 3. | kǫll-uðusk | kall-aðisk | |
Imper. sing. 2. kall-ask; pl. 1. kǫll-umk, 2. kall-izk.
Partic. pres. kall-andisk; pret. kall-azk neut.
Infin. kall-ask.
165. So also byrja (begin), hęrja (make war), vakna (awake).
166. These have old strong preterites for their presents, from which new weak preterites are formed.
| Infin. | Pres. Sg. | Pres. Pl. | Prt. | Ptc. |
| eiga (possess) | ā | eigu | ātta | āttr |
| kunna (can) | kann | kunnu | kunna | kunnat n. |
| mega (can) | mā | megu | mātta | mātt n. |
| muna (remember) | man | munu | munða | munat n. |
| munu (will) | mun | munu | munða | ---- |
| skulu (shall) | skal | skulu | skylda | skyldr |
| þurfa (need) | þarf | þurfu | þurfta | þurft n. |
| unna (love) | ann | unnu | unna | unnt n. |
| vita (know) | veit | vitu | vissa | vitaðr |
167. Of these verbs munu and skulu have preterite infinitives: mundu, skyldu.
| Sing. | Plur. | |
| 1. | vil |